Airwallex là gì? Cách hoạt động và lưu ý cho doanh nghiệp Việt Nam

Airwallex là nền tảng công nghệ tài chính dành cho doanh nghiệp có hoạt động quốc tế. Một tài khoản có thể kết hợp việc nhận tiền bằng thông tin tài khoản địa phương ở các thị trường được hỗ trợ, giữ và chuyển đổi nhiều loại tiền, thanh toán cho đối tác, phát hành thẻ doanh nghiệp và chấp nhận thanh toán trực tuyến. Airwallex không phải ngân hàng truyền thống.

Cách hiểu ngắn gọn nhất là Airwallex gom nhiều công việc vốn phải thực hiện qua ngân hàng, cổng thanh toán và phần mềm quản lý chi phí vào một hệ thống. Doanh nghiệp không mặc nhiên nhận được toàn bộ tính năng sau khi mở tài khoản. Sản phẩm được cung cấp còn phụ thuộc nơi đăng ký doanh nghiệp, hồ sơ KYC, ngành nghề, luồng tiền và pháp nhân Airwallex ký hợp đồng với khách hàng.

Bài viết này tập trung vào những câu hỏi người dùng Việt Nam thường tìm: Airwallex là công ty gì, của nước nào, có phải ngân hàng không, dùng được tại Việt Nam đến đâu và cần kiểm tra gì trước khi đăng ký.

Airwallex là gì, là công ty gì và của nước nào?

Airwallex là một công ty fintech được thành lập tại Melbourne, Australia, vào năm 2015. Câu chuyện khởi đầu được chính Airwallex kể lại từ nhu cầu thanh toán xuyên biên giới của nhóm sáng lập khi vận hành một quán cà phê. Từ bài toán đổi ngoại tệ và trả tiền cho nhà cung cấp, công ty phát triển thành hạ tầng tài chính phục vụ doanh nghiệp ở nhiều thị trường.

Vì vậy, câu trả lời cho câu hỏi “Airwallex của nước nào?” là: công ty có nguồn gốc tại Australia, nhưng hiện hoạt động qua nhiều pháp nhân được cấp phép ở các khu vực khác nhau. Quốc gia thành lập không quyết định toàn bộ điều khoản áp dụng cho một khách hàng. Doanh nghiệp cần nhìn vào tên pháp nhân ghi trong hợp đồng và điều khoản sử dụng của chính tài khoản mình.

Airwallex hoạt động như thế nào?

Trung tâm của hệ thống là Wallet, nơi số dư theo từng loại tiền được hiển thị và quản lý. Khi doanh nghiệp tạo một Global Account, Airwallex cung cấp bộ thông tin nhận tiền phù hợp với quốc gia và đồng tiền được hỗ trợ. Khách hàng hoặc sàn thương mại điện tử chuyển tiền vào bộ thông tin này; khoản tiền sau đó được ghi nhận trong Wallet tương ứng.

Global Account nên được hiểu là thông tin tài khoản dùng để thu tiền vào hệ thống Airwallex, không phải một tài khoản ngân hàng truyền thống tách biệt với đầy đủ dịch vụ tiền gửi, tín dụng và giao dịch tại quầy. Trong tài liệu kỹ thuật, Airwallex mô tả Global Account là tài khoản ngoại tệ có chức năng giống thông tin tài khoản địa phương để nhận tiền. Phạm vi sử dụng cụ thể vẫn phụ thuộc thị trường.

Sau khi tiền xuất hiện trong Wallet, doanh nghiệp có thể giữ nguyên loại tiền, chuyển đổi sang đồng tiền khác hoặc tạo lệnh thanh toán cho nhà cung cấp và nhân sự ở quốc gia được hỗ trợ. Với doanh nghiệp cần thu tiền từ người mua bằng thẻ hoặc phương thức thanh toán địa phương, sản phẩm Payments là một luồng riêng: giao dịch được xử lý, đối soát rồi thanh toán về số dư theo cấu hình của tài khoản.

Airwallex cung cấp những sản phẩm nào?

Tên và phạm vi sản phẩm có thể khác giữa các thị trường, nhưng hệ sinh thái Airwallex thường được chia thành sáu nhóm dưới đây. Doanh nghiệp nên chọn theo luồng tiền thật thay vì cố dùng toàn bộ tính năng trong một lần triển khai.

Global Accounts và Wallet đa tiền tệ

Global Accounts cho phép doanh nghiệp tạo thông tin nhận tiền tại các thị trường được hỗ trợ. Tiền nhận được tập trung về Wallet để theo dõi số dư theo từng loại tiền. Mô hình này hữu ích khi doanh nghiệp bán hàng, cung cấp dịch vụ hoặc nhận tiền từ marketplace ở nhiều quốc gia nhưng không muốn mở một tài khoản ngân hàng riêng tại từng nơi.

FX và chuyển tiền quốc tế

Doanh nghiệp có thể chuyển đổi số dư giữa các đồng tiền và thanh toán tới tài khoản người nhận qua mạng lưới mà Airwallex hỗ trợ. Cần phân biệt tỷ giá tham chiếu với tỷ giá cuối cùng: quyết định chi phí phải dựa trên màn hình xác nhận, trong đó thể hiện số tiền bị trừ, phí và số tiền người nhận dự kiến nhận.

Thẻ doanh nghiệp và quản lý chi phí

Tại các thị trường đủ điều kiện, Airwallex cho phép phát hành thẻ doanh nghiệp vật lý hoặc thẻ ảo, đặt hạn mức và quy tắc chi tiêu. Thẻ có thể phục vụ chi phí quảng cáo, phần mềm, công tác hoặc mua hàng của từng nhóm. Expense Management bổ sung luồng gửi hóa đơn, phê duyệt và đối soát chi phí. Khả năng phát hành thẻ cho doanh nghiệp đăng ký tại Việt Nam phải được kiểm tra trong chính tài khoản, không nên suy ra từ quảng cáo của một thị trường khác.

Chấp nhận thanh toán trực tuyến

Airwallex Payments là giải pháp giúp website hoặc ứng dụng nhận thẻ và các phương thức thanh toán địa phương. Đây là chức năng cổng thanh toán, khác với Global Account nhận chuyển khoản. Doanh nghiệp cần đánh giá quốc gia đăng ký, loại hình kinh doanh, đồng tiền quyết toán, lịch thanh toán, chính sách hoàn tiền và xử lý tranh chấp trước khi tích hợp.

API và Embedded Finance

Doanh nghiệp công nghệ có thể dùng API để tự động tạo lệnh chuyển tiền, đối soát giao dịch hoặc đưa một số chức năng tài chính vào sản phẩm của mình. Embedded Finance là phạm vi dành cho nền tảng cần mở tài khoản liên kết, phát hành thẻ hoặc điều phối dòng tiền cho khách hàng. Đây không phải lựa chọn bắt buộc đối với doanh nghiệp chỉ cần nhận và thanh toán quốc tế.

Airwallex tại Việt Nam: doanh nghiệp có đăng ký được không?

Airwallex có website bản địa hóa cho Việt Nam và công bố một bộ hướng dẫn KYC riêng cho doanh nghiệp đăng ký tại Việt Nam. Tài liệu này yêu cầu giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, tài liệu thứ hai thể hiện thông tin cổ đông và giám đốc, cùng giấy tờ của người thụ hưởng cuối cùng hoặc người được ủy quyền khi áp dụng. Điều đó cho thấy doanh nghiệp Việt Nam nằm trong phạm vi có thể nộp hồ sơ, nhưng không đồng nghĩa mọi hồ sơ hoặc mọi sản phẩm đều được chấp thuận.

Airwallex cũng có tài liệu riêng cho Viet Nam Global Account. Khi tạo loại Global Account này, doanh nghiệp phải cung cấp giấy tờ đăng ký kinh doanh. Với một số luồng nhận tiền từ marketplace, Airwallex còn yêu cầu dữ liệu đơn hàng để phục vụ khai báo giao dịch xuyên biên giới. Đây là một sản phẩm nhận tiền có điều kiện, không nên hiểu thành tài khoản thanh toán nội địa thay thế hoàn toàn tài khoản ngân hàng của doanh nghiệp tại Việt Nam.

Trước khi đăng ký, nên gửi cho nhà cung cấp một mô tả ngắn nhưng đủ cụ thể: pháp nhân ở đâu, bán sản phẩm gì, khách hàng thuộc quốc gia nào, nhận những loại tiền nào, doanh số dự kiến, bên nào chuyển tiền và tiền sẽ được chi tiếp cho ai. Câu trả lời dựa trên luồng tiền thật đáng tin cậy hơn việc hỏi chung “Airwallex có dùng được ở Việt Nam không?”.

Airwallex có phải ngân hàng không? Tiền được bảo vệ thế nào?

Airwallex xác nhận rõ rằng họ không phải ngân hàng. Công ty cung cấp dịch vụ qua các pháp nhân được cấp phép và hợp tác với ngân hàng hoặc mạng lưới thanh toán tại từng khu vực. Vì thế, một Global Account hoặc Wallet không nên được mô tả như tài khoản tiền gửi ngân hàng theo nghĩa truyền thống.

Cơ chế bảo vệ tiền không giống nhau trên toàn cầu. Tùy pháp nhân, tiền của khách hàng có thể được tách khỏi tiền vận hành, giữ trong tài khoản bảo vệ hoặc áp dụng cơ chế theo quy định địa phương. Một chương trình bảo hiểm tiền gửi của ngân hàng tại quốc gia này không tự động áp dụng cho khách hàng ký hợp đồng với pháp nhân ở quốc gia khác.

Khi đánh giá độ an toàn, doanh nghiệp cần đọc đúng điều khoản dành cho tài khoản của mình và trả lời được bốn câu hỏi: pháp nhân nào cung cấp dịch vụ, cơ quan nào quản lý, tiền được giữ theo cơ chế nào và quy trình khiếu nại hoặc thu hồi tiền ra sao. Đồng thời, hãy bật xác thực hai lớp, phân quyền theo vai trò, giới hạn thẻ và quy định rõ ai được tạo hoặc phê duyệt lệnh chuyển tiền.

Phí Airwallex gồm những khoản nào?

Không có một mức phí Airwallex duy nhất cho mọi doanh nghiệp. Tổng chi phí phụ thuộc sản phẩm, quốc gia đăng ký, đồng tiền, tuyến thanh toán, phương thức nạp hoặc nhận tiền và khối lượng giao dịch. Giá hiển thị ở một phiên bản website không nên được áp dụng máy móc cho pháp nhân tại thị trường khác.

Tại thời điểm cập nhật bài viết, trang Payments dành cho Việt Nam công bố mức 2,80% + 0,30 USD cho thẻ nội địa và 4,30% + 0,30 USD cho thẻ quốc tế. Đây chỉ là giá niêm yết của sản phẩm chấp nhận thanh toán trực tuyến trên trang đó, không phải biểu phí trọn gói cho Global Account, FX, chuyển tiền hoặc thẻ doanh nghiệp. Hãy yêu cầu báo giá theo đúng pháp nhân và luồng giao dịch trước khi ký hợp đồng.

Ưu điểm và giới hạn của Airwallex

Điểm mạnh đáng cân nhắc

• Quản lý nhiều đồng tiền trong một hệ thống. Doanh nghiệp có thể theo dõi tiền vào, số dư, quy đổi và thanh toán mà không phải ghép dữ liệu thủ công từ quá nhiều cổng khác nhau.
• Có thông tin nhận tiền tại nhiều thị trường. Global Account giúp khách hàng hoặc marketplace chuyển khoản bằng hạ tầng địa phương khi sản phẩm và quốc gia được hỗ trợ.
• Phù hợp với vận hành có nhiều bước phê duyệt. Thẻ, hạn mức, quyền người dùng và dữ liệu giao dịch có thể được quản lý theo nhóm thay vì chia sẻ một tài khoản chung.
• Có khả năng tích hợp. API và kết nối phần mềm kế toán hữu ích khi khối lượng giao dịch đủ lớn để việc tự động hóa tạo ra lợi ích thật.

Giới hạn cần tính trước

• Sản phẩm không đồng nhất giữa các quốc gia. Một tính năng xuất hiện trên website Australia, Singapore hoặc Hoa Kỳ có thể chưa có cho doanh nghiệp Việt Nam.
• KYC phụ thuộc ngành nghề và luồng tiền. Hồ sơ đầy đủ không bảo đảm được chấp thuận nếu mô hình kinh doanh, đối tác hoặc nguồn tiền nằm ngoài khẩu vị rủi ro của nhà cung cấp.
• Không thay thế mọi chức năng ngân hàng. Doanh nghiệp vẫn có thể cần tài khoản ngân hàng để nộp thuế, vay vốn, giao dịch tiền mặt hoặc thực hiện nghĩa vụ nội địa.
• Tổng chi phí có nhiều lớp. Phí giao dịch thấp ở một bước chưa chắc tạo ra chi phí cuối cùng thấp nếu phải quy đổi nhiều lần hoặc phát sinh phí trung gian.
• Tài khoản có thể bị rà soát. Giao dịch bất thường, thiếu chứng từ hoặc thay đổi mô hình kinh doanh có thể dẫn tới yêu cầu cung cấp thêm thông tin và kéo dài thời gian xử lý.

Doanh nghiệp nào phù hợp với Airwallex?

Airwallex thường phát huy giá trị khi doanh nghiệp thực sự có dòng tiền xuyên biên giới. Nếu toàn bộ doanh thu và chi phí đều bằng VND trong nước, lợi ích của một nền tảng đa tiền tệ có thể không bù được công sức triển khai và đối soát.

Cần chuẩn bị gì trước khi mở tài khoản Airwallex?

Quy trình đăng ký diễn ra trực tuyến, nhưng phần quyết định không nằm ở thao tác điền biểu mẫu. Doanh nghiệp nên chuẩn bị hồ sơ pháp lý và mô tả luồng tiền nhất quán ngay từ đầu. Với công ty Việt Nam, tài liệu chính thức của Airwallex liệt kê giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp và tài liệu xác minh bổ sung có thông tin cổ đông, giám đốc; giấy tờ của người thụ hưởng cuối cùng và người được ủy quyền có thể được yêu cầu tùy hồ sơ.

• Xác định đúng pháp nhân sẽ đứng tên tài khoản và người có quyền đại diện.
• Chuẩn bị giấy đăng ký doanh nghiệp, sơ đồ sở hữu, giấy tờ UBO và người được ủy quyền khi được yêu cầu.
• Mô tả sản phẩm, website, quốc gia khách hàng, nhà cung cấp và mục đích của từng luồng tiền.
• Ước tính doanh số, giá trị giao dịch trung bình, loại tiền nhận và loại tiền thanh toán.
• Hỏi rõ tính năng nào khả dụng cho doanh nghiệp Việt Nam, thay vì dựa trên trang sản phẩm của quốc gia khác.
• Đối chiếu toàn bộ phí, tỷ giá, lịch quyết toán, hạn mức và quy trình cung cấp chứng từ.
• Thiết lập phân quyền, phê duyệt hai bước và quy trình đối soát trước khi chuyển giao dịch thật.

Nếu nhu cầu cốt lõi là nhận tiền quốc tế, doanh nghiệp nên so sánh Airwallex với phương án mở tài khoản ngân hàng nước ngoài. Nếu nhu cầu là nhận thanh toán trên website hoặc ứng dụng, hãy đánh giá riêng cổng thanh toán quốc tế, vì hai bài toán này có tiêu chí phí, rủi ro và tích hợp khác nhau.

Tóm lại

Airwallex là nền tảng fintech cho doanh nghiệp cần nhận, giữ, chuyển đổi và thanh toán tiền ở nhiều thị trường. Giá trị của nó nằm ở việc kết nối Global Accounts, Wallet đa tiền tệ, chuyển tiền, thẻ, Payments và API trong cùng một hệ thống. Tuy nhiên, Airwallex không phải ngân hàng và không phải mọi sản phẩm đều khả dụng giống nhau ở mọi quốc gia.

Với doanh nghiệp Việt Nam, câu hỏi quan trọng không chỉ là có đăng ký được hay không. Cần xác nhận đúng pháp nhân cung cấp dịch vụ, tính năng được phê duyệt, chứng từ cho luồng tiền, tổng chi phí sau quy đổi và cách bảo vệ số dư. Khi năm yếu tố này đã rõ, việc so sánh Airwallex với ngân hàng hoặc cổng thanh toán khác mới có ý nghĩa.